Panorama Hefteyê: Li şûna Astanyê yan Enqere yan jî Şam

Piştî bidawîbûna danûstandinên Astanayê, dibe ku civîn li Enqere yan jî li Şamê li dar kevin. Ji gera wezîrê karên derve yê Îranê nîşaneye werzeke nû ya hevkariye di nabera wê û dewletên kendavê de dide.

Panorama Hefteyê: Li şûna Astanyê yan Enqere yan jî Şam
25 hezîran, 2023   04:16
NAVENDA NÛÇEYAN

Li şûna Astanayê yan Enqere yan jî Şam

Rojnameya Şerq El Ewsat bi sernavê “Gera dawîn a dan û standinên Astanayê rê li normalîzekirina di navbera Sûriye-Tirkiyeyê de vedike” nûçeyek weşand. Rojnameyê di nûçeya xwe de cih da encamnameya gera 20`an a civîna Astanayê ya der barê Sûriyeyê de ku li paytexta Kazaxistina Astanayê hate lidarxistin. Di encamnameya civînê de cih dan pîvanên Rûsya, Îran, Tirkiyeyê yên têkildarî dosyayên hatine nîqaşkirin û girîngîdayîna rêgeha normalîzekirinê ya di navbera Şam û Enqereyê de. Hat diyarkirin ku encamname berovajî daxuyaniya Wezareta Karên Derve ya Kazaxistanê ye ku gotibû rêgeha normalîzekirinê bi dawî bûye û gera “dawîn” a di navbera wan aliyan de wekî geşedaneke balkêş hatibû hesibandin.

Di nûçeyê de hat gotin ku daxuyaniya Kazaxistanê aliyên ku li wir li hev civiyabûn, matmayî hiştiye. Wezareta Karên Derve ya Kazaxistanê pêşniyar kiribû ku êdî li Astanayê der barê Sûriyeyê de tu civîn neyên çêkirin.

Rojnameyê di nûçeya xwe de her wiha cih da daxuyaniyên dîplomatekî rûsî ku gotibû êdî pêwîstî bi civînên nû li Astanayê tune ye, lê normal e ku hevdîtinên li Enqere û Şamê dewam bikin.

`Gera Ebdullehyan a li Kendavê pêşbîniya nukleerê geş dike`

Rojnameya El Exbar a Lubnanê der barê dosyaya nukleerê ya Îranê de wiha nivîand: "Piştî 2 rojan a pêşwazkirina wezîrê karên derve yê Erebistana Siûdî Feysel Bîn Ferhan ji aliyê Tehranê ve, wezîrê karên derve yê Îranê Hisên Emîr Ebdullehyan gerek li 4 paytextên Kendavê pêk anî; Dewha, Mesqet, Kuwêt û duh jî Ebû Zebî.

Ev yek nîşan dide ku hevkariya nû di navbera Îran û dewletên Kendavê de heye. Li gorî Wezareta Karên Derve ya Îranê armanca vê gere, belgeyên hevkariyê yên bi van welatan re hatine îmzekirin, werin şopandin."

‘HEWLDANÊN BADILHEWA YÊN FRANSAYÊ JI BO HILBIJARTINA SEROKKOMARÊ LUBNANÊ’

Rojnameya El Ereb jî der barê rewşa Lubnanê de nûçeyek belav kir. Di nûçeya rojnameyê de hat diyarkirin ku di demekê de ku ne aliyên herêmî, ne jî aliyên navneteweyî girîngiyê didin dosyaya Lubnanê, Fransa ev çend meh e ji bo hilbijartina serokkomarekî nû ketiye nava tevgerê. Nûçeyê bal kişand ser serdana nûnerê Fransayê yê Lubnanê Jean-Yves Le Drian a ji bo Beyrûtê û hevdîtina wî bi rayedarên lubnanî re.

Hat destnîşankirin ku tê payîn serdana Le Drian 3 rojan dewam bike, di wê demê bi serokê Meclisa Nûneran Nebîh Berî (hevalbendên sereke yên Hizbullahê) û hin rayedarên hikumetê û di serî de serokwezîr Necîb Mîqatî re hevdîtinê bike. Di nûçeyê de li gorî çavkaniyan hat eşkerekirin ku Le Derian tu çareseriyan pêşkêş nake, lê belê hewl dide ji bo aloziyê çareseriyekê bibîne.

'JI BO NEXŞERÊYA SIYASÎ YA LI LÎBYAYÊ GAVÊN PÊŞÎN HATIN AVÊTIN'

Der barê Lîbyayê de rojnameya El Beyan wiha nivîsî: “Asoya pêvajoya bê ya Lîbyayê êdî xuya dibe û nîşaneyên ber bi pêkanîna hilbijartinên parlamentoyê ve diyar dibin. Hilbijartinên serokatiyê hatin paşxistin heta ku lihevkirin li ser xalên nakok çêbe.

Nûnerê taybet ê Lîbyayê yê li Neteweyên Yekbûyî Ebdullah Batîlî û şandeya pê re duh amadekariyên Komîseriya Bilind a Hilbijartinan şopandin û bi serokê komîseriyê Îmad El Sayîh re hevdîtin pêk anî.

Li gorî şîrovekarên siyasî, dibe ku hin gav ji bo derbaskirina astengiyan bên avêtin û bang were kirin ku beriya dawiya salê hilbijartinên parlamentoyê werin lidarxistin. Ev daxwaza hemû aliyên siyasî û civakî yên li welat e. Şîrovekaran destnîşan kir ku der barê qanûna hilbijartinên parlamentoyê de ku Komîteya 6+6 derxistiye, nakokî tune ne, lê nakokî li ser qanûnên serokatiyê û bendên girêdayî şertên namzet û dengdanê hene.”