Fırat’ın debisi düştü: Tarım kritik durumda

Fırat Nehri’nin su seviyesinin düşmesiyle birlikte Kuzey ve Doğu Suriye'de tarıma dayalı yaşam tehlike altında. İşgalci Türk devletinin suyu kesmesi, hem insani hem de ekolojik krizi derinleştiriyor.

Dêrezor, Reqa ve Tebqa kantonlarında bulunan bereketli tarım arazileri, Fırat Nehri’ne bağlı sulama sistemleriyle ayakta kalıyor. Ancak işgalci Türk devletinin Fırat Nehri’ni kesmesi sonucu su akışının durma noktasına gelmesi, bölgede büyük bir insani ve tarımsal felaketi tetikledi.

Kuzey ve Doğu Suriye Enerji Konseyi, baraj gölündeki su seviyesinin 6 metreye kadar düşmesiyle birlikte nehirdeki su miktarının kritik seviyeye geldiğini duyurmuştu. Konsey, krizin daha da büyümemesi için bazı geçici çözümler üzerinde çalıştıklarını belirtse de mevcut durumun sürdürülemez olduğu uyarısında bulunmuştu.

SUYUN YERİNİ TUZLU KUYULAR ALDI

Dêrezor’un doğusundaki Hecîn beldesinde yaşayan çiftçi Salih El Newaf, tarımsal üretimi ayakta tutabilmek için geçici çözümler üretmeye çalıştıklarını söyledi. “Pompaları nehre daha yakın alanlara taşıyoruz ama bu yeterli değil” diyen El Newaf, yeraltı sularının aşırı kullanımı nedeniyle kuyulardan çıkan suyun tuzlandığını hem içme hem de sulama amaçlı kullanılamaz hâle geldiğini belirtti. Artan yakıt maliyetleri ve sürekli yaşanan elektrik kesintileri ise çiftçilerin yükünü daha da ağırlaştırıyor.

Elbuxatir beldesinden çiftçi Xedice El Hemed de su kıtlığının günlük yaşamlarını doğrudan etkilediğini belirtti. El Hemed, özellikle bölgede etkisini sürdüren kuraklık sonrası tarım arazilerinin büyük zarar gördüğünü ifade etti.

KUYULAR YETMİYOR MALİYETLER ARTIYOR

Reqa Kantonu’nun kuzeyindeki El Rahiyat köyünde çiftçilik yapan Ehmed El Barûd ise su kıtlığının tarımsal üretimi doğrudan etkilediğini belirtti. El Barûd, “Su seviyesi düştükçe tarımsal faaliyetlerimiz ciddi ekonomik kayıplara uğradı. Yeni kuyular açmak zorunda kaldık ama bu da ağır bir maliyete yol açtı. Birçok çiftçi, sulama alanlarını daraltmak zorunda kaldı” dedi.

‘FIRAT SUYU DAHA DA AZALIRSA TARIM BİTER’

Reqa Kantonu Çiftçiler Birliği üyesi Hiweyid El Şewax, Fırat Nehri’ndeki su seviyesinin bu şekilde azalmaya devam etmesinin felakete yol açacağını vurguladı. El Şewax, “Topraklar kuruyor, nehir neredeyse akmaz hâle geldi. Bu durum özellikle pamuk, arpa ve yaz sebzeleri gibi yüksek su isteyen ürünleri olumsuz etkileyecek” dedi.

Aynı zamanda uluslararası topluma çağrıda bulunan El Şewax, işgalci Türk devletinin suyu bir silah olarak kullanmasına karşı etkili adımlar atılmasını istedi. “Fırat Nehri bizim yaşam kaynağımızdır. Özellikle Reqa Kantonu’ndaki tarımsal üretimin temel kaynağıdır” Fırat’ın kendileri için önemine dikkat çekti.

ORTAK ÇABA ŞART

Yaşanan kuraklık ve su kıtlığına karşı Reqa ve Dêrezor kantonlarının tarım ve sulama yönetimleri, 2025 yılı içinde çiftçilere üç kez mazot desteğinde bulundu. Ancak mevcut destekler, nehrin debisinin düşmesiyle birlikte ortaya çıkan sorunları çözmeye yetmiyor.

Fırat Nehri’nden beslenen tarım arazilerinde yaşanan bu kriz, yalnızca bölge halkının geçimini değil, aynı zamanda gıda güvenliğini de tehdit ediyor. Bu krizin aşılması ve Reqa ile Dêrezor’daki binlerce çiftçinin yaşam alanlarının korunması için ortak bir çabaya ihtiyaç var.

(rd/cj)

ANHA