Efrînli göçmenler: Dönüşümüz Suriye krizinin çözümüne bağlı

Suriye Geçiş Hükümeti’nin kontrolündeki bölgelerdeki güvenlik karışıklığı ve yaşanan katliamlar, bu hükümetin 10 Mart Anlaşması’nın hükümlerini, özellikle de zorla yerinden edilen göçmenlerin güvenli bir şekilde geri dönüşüne ilişkin hükümlerini uygulamayacağını gösteriyor. Geçiş Hükümeti, geri dönüş konusunu Özerk Yönetim üzerinde siyasi bir baskı aracı olarak kullanmakta. 

İnsan hakları aktivisti ve Efrîn-Suriye İnsan Hakları Örgütü Yöneticisi Îbrahîm Şêxo, geri dönüş hakkının Uluslararası Sözleşme ve İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi’nde açıkça yer aldığını belirterek, Suriye’de özellikle Kürtlerin çoğunlukta olduğu Efrîn, Serêkaniyê ve Girê Spî gibi bölgelerde, Siweyda, Dera ve sahil kentlerinde yaşananlar, yerinden edilmenin kimlik temelinde gerçekleştiğini gösterdiğini ifade etti.

Şêxo, bu hakkın bazı siyasi güçler tarafından pazarlık baskısı ve şantaj aracı olarak kullanıldığını ve bunun uluslararası hukukun açık bir ihlali olduğunu belirtti.

8 yıldan uzun süredir zorla yerinden edilmiş insanların hala geri dönemediğini belirten Şêxo, uluslararası kuruluşları, Demokratik Suriye Güçleri Genel Komutanı Mazlum Ebdî ile Suriye Geçiş Hükümeti Başkanı Ehmed Şeri arasında 10 Mart’ta varılan anlaşmanın, özellikle de güvenli geri dönüşe ilişkin beşinci maddesinin hayata geçirilmesinde aktif rol almaya çağırdı.

İşgal altındaki Efrîn’den göçe zorlanan Elîf Mihemed adlı yurttaş ise güvenli geri dönüşün meşru bir hak olduğunu, ancak bu hakkın uluslararası garantiler ve Türk işgal güçleri ile çetelerinin Efrîn'den çekilmesiyle gerçekleşebileceğini söyledi.

Bazı yurttaşların bireysel olarak döndüğünü, ancak bu yurttaşların şiddet, kaçırılma ve ihlallerle karşılaştığını bunun da geri dönüşün hala tehlikeli olduğunu gösterdiğine dikkat çeken Elîf, işgal altında geri dönmenin güvenli olmadığını ve tek amacının yerinden edilmiş kişilerin iradesini kırmak olduğunu vurguladı.

İşgal altındaki Efrîn’de göç etmek zorunda kalan Mihemed Beyrem adlı yurttaş da, Geçiş Hükümeti’nin ne Efrîn’de ne de Şam’da güvenliği sağlayamayacağını, bunun da hükümetin ülkenin geleceği hakkında karar almaya hazır olmadığını gösterdiğini söyledi. 

Beyrem sözlerini şöyle sürdürdü: “Çeteler Efrîn’den çekilmedi ve ’Genel Güvenlik Güçleri" olarak adlandırılan geçiş hükümetine bağlı güvenlik güçlerinin geçişine izin vermedi. Bu, hükümetin zayıflığını ve istikrarı sağlayamama durumunu gösteriyor. Dolayısıyla Efrîn ve Şehba'dan zorla yerinden edilenlerin geri dönüşü meselesi, bölgesel ve uluslararası düzeyde acil müdahale gerektiren uluslararası bir meseledir.”

Efrîn ve Şeba sorununun çözümünün tamamen Suriye krizinin çözümüne bağlı olduğunu vurgulayan Beyrem, güvenlik ve kapsamlı barışın sağlanması için Fransa, İngiltere, ABD ve Arap ülkeleri ile Suriye’deki siyasi şahsiyetler ve aydınların güvenli ve barışçıl bir geri dönüş için gerekli koşulların oluşturulmasında aktif rol oynaması gerektiğini belirtti.

(df)

ANHA