​​​​​​​DAIŞ çeteleri nasıl yargılanacak?

Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi, 10 Haziran'da yaptığı açıklamayla, yabancı DAIŞ çetelerinin Kuzey ve Doğu Suriye cezaevlerinde yargılanmasına başlayacağını duyurdu.

Özerk Yönetim'in açıklamasıyla birlikte konu, basının ve toplumun ana gündem maddelerinden biri haline geldi. Arap ülkeleri basını da açıklamaya yer vererek konuya dikkat çekti. Uluslararası arenada da ses getireceği gelişmelerden ve tartışmalardan anlaşılmaktadır. Ayrıca 60 ülkeden yargılanacak binlerce çete var. Şimdi bu çetelerin ve işledikleri suçların listeleri hazırlanıyor.

SÜREÇ NASIL İLERLEYECEK?

Açıklamanın ardından duruşma hazırlıklarına başlandı. Ancak henüz ortaya çıkmamış veya netleşmemiş bazı konular var. Özerk Yönetim kaynakları, davanın kısa süre içinde başlayacağını belirtirken, duruşmanın zamanı kamuoyuna açıklanmadı. Ayrıca duruşmanın yeri veya yerleri de net değil. Yetkililere göre bu konuyla ilgili hazırlıklar sürüyor ve herhangi bir sorun yok. Duruşmaların yeri ve tarihi ile ilgili önümüzdeki günlerde açıklama yapılması bekleniyor.

KAMUOYUNA AÇIK OLACAK

Hazırlıklar kapsamında Toplumsal Adalet Meclisi ve Halk Savunma Mahkemesi ortak toplantılar ve tartışmalar yapıyor. Kaynaklara göre bu toplantılarda yöntemler tartışılacak ve detaylar belirlenecek.

Aynı kaynaklar, çetelerin yargılanacağı Toplumsal Adalet Meclisi çatısı altında Halk Savunma Mahkemesi'nde göreceğini söyledi.

Duruşmanın halka açık olacağı ve medyanın da izleyebileceği söylendi. "Hangi basın organları, duruşmalara katılmak isteyip istemediklerini, şehit aileleri veya çete saldırısı kurbanlarının aileleri nasıl ve hangi sıfatla katılacak?" henüz açıklanmadı ama gelen bilgilere göre şehit ve kurban aileleri müşteki olarak katılabilecekler. Şehit aileleri, Şehit Aileleri Meclisi aracılığıyla veya bizzat kendileri katılabilecek.

Aileler ve kişilerin yanı sıra bölge dışından gözlemci gönderip gönderemeyecekleri veya gözlem yapabilecekleri henüz netlik kazanmadı. Ancak Özerk Yönetim'in kaynakları, bu davalarla dünyaya adaletini göstermek istediklerini söylüyor.

AVUKATLAR AİLELERİN HAKLARINI KORUYACAK

Avukatlar Birliği de önemli bir rol oynayacak. Bazı kaynaklara göre ihtiyaç görüşmelerinde her aile için avukat atanacak ve herhangi bir tazminat (para) alınmayacak. Alanda bulunmayan şehit aileleri, avukatları aracılığıyla duruşmaya müdahale edebilecek.

BÖLGESEL VE ​​ULUSLARARASI HUKUKA GÖRE HÜKÜM VERİLECEKTİR

Özerk Yönetim yetkililerinin açıklama ve görüşlerinde çetelerin Özerk Yönetim yasalarına ve uluslararası hukuka göre yargılanacağına işaret edildi. Bunlar terörle mücadele yasalarıdır.

Konuyla ilgili detaylar açıklanmadı ancak yasal kaynaklara göre çete, işledikleri suçlar kapsamında yargılanacak ve cezalandırılacak. Bir çete aleyhine herhangi bir olay (cinayet, gasp, işkence, ahlaksızlık vb.) sabit değilse, bu çete sadece “çete örgütüne üye olma” ile değerlendirilecektir. Üyelik dışında başka suçlar varsa (cinayet, cinayeti gözetleme, yardım, işkence, insan kaçırma vb.) bu ayrı bir madde olarak değerlendirilecektir. Cezalar buna göre verilecektir. Özerk Yönetim yasalarında ölüm cezası yoktur, dolayısıyla hapis cezaları hafiften müebbet hapse kadar değişmektedir. Çete cezaları da bu kapsamda verilecek.

Duruşmalarda tartışılan ve gündeme gelmesi muhtemel bir diğer konu da "Cezaları biten çetelerin hali ne olacak, bu çeteler nereye gönderilecek, ülkeleri kabul edecek mi, etmeyecek mi?" Tartışmalar ve ilgili değerlendirmeler devam ediyor.

YASANIN KAPSAMI ÇETELERE ANLATILACAK

Yargılamanın önemli bir yönü çetelerin hakkı veya korunmasıdır. Hukukçulara göre hiçbir avukat çeteleri savunamaz ama hukuk çerçevesinde ve mahkeme kararına göre Avukatlar Birliği çetelere yasaları ve haklarını açıklayacak. Çeteleri korumak için Özerk Yönetim bölgeleri dışından bir avukatın gelip gelemeyeceği henüz bilinmiyor ancak gelen bilgilere göre bir avukat gelmek isterse Özerk Yönetim’den izin alıp bölgenin yasalarına göre hareket edecek.

(rr)

ANHA