Zamana direnen bir çiftçilik geleneği: Refis

Tüm teknik gelişmişliğe rağmen Mınbicli çifçiler geleneksel çifçilik yöntemlerini yaşatmada mücadelesini sürdürüyor.

3 Apr, 2018 06:03

ISRA REMEDAN- SILWA EBDULREHMAN

MINBİC- Günümüzde çiftçilikte kullanılan teknik aletlerde büyük gelişmeler yaşandı. Ancak bir kısım çiftçi atalarından devraldıkları geleneksel aletlerle çiftçilik mücadelesini de sürdürüyor.

Mınbic’in güney kesimlerindeki çiftçiler traktör vb. teknik aletlerin toprağa zarar verdiğini, bunun için de Refis adı verilen aletin toprağın işletilmesinde kullanmada ısrar ettiklerini belirtiyorlar.

Traktör yerine Refis denilen aleti kullanmada ısrar çiftçilerden biri de Mustafa Xelil. Xelil, 30 yıl önce de tarlalarını Refis denilen alet ile sürdüklerini, Refisle sürülen çiftin toprağa zarar verdiğini belirterek, “ marul, fasulye vb. ürünlerin topraklarını Refisle sürdüğünüz zaman daha büyük verim elde edebiliyorsunuz” diyerek, toprağın bu şekilde yıpranmadığını, verimin daha bol olduğunu, ama traktörle yapılan sürümün toprağa zarar verdiğini, kaydetti.

Refis; ucu sivri, kıvrımlı yay gibi olan, kimi yerlerde at kimi yerlerde de öküzlerin boynuna takılan bir şeridin ucuna takılarak toprağın sürümünde kullanılan bir alet.

Bu çift sürümü aleti Kürdistan’ın birçok yerinde, özellikle kırsal alanlarda eski zamanlardan beri devam edegelen bir gelenek. Ne var var ki traktör vb. teknik aletlerin gelişimiyle birlikte giderek ortadan kalkan Refis’e rastlamak artık pek mümkün olmuyor.

ANHA